Միշտ մտածել եմ՝ արժի ծափ տալ վայրէջքի ժամանակ, թե չէ։ Երբ առաջին անգամ էի թռնում, բոլորը սկսեցին ծափ տալ, ես էլ հետ չմնացի, բայց հետո սկսեցի մտածել, բայց հլը մի րոպե, ինչիցա՞ սկսվել էս ավանդույթը ու արդյոք արժի ծափ տալ, թե ոչ։
Մի անգամ հոդված էի կարդում, որտեղ գրված էր, որ օդաչուները չեն սիրուն, երբ վայրէջքի ժամանակ ծափ են տալիս, որովհետև կարծում են, որ էդ իրանց գործնա ու դրա համար պետք չի ծափ տալ։ Վերջերս հերթական թռիչքի ժամանակ ինձ էդ հարցը սկսեց տանջել ու որոշեցի մի քիչ փորփրել համացանցը ու հասկանալ ինչ տեսակետներ կան ու որտեղիցա սկզբնաղբյուրը։
Հետաքրքիր փաստ 1․Երբ ուղևորները ծափահարում են, օդաչուները չեն լսում այդ ձայները։ Նրանց կարող են, ասենք, բորտուղեկցորդները փոխանցել, որ ուղևորները ծափահարել են, բայց օդաչուների արձագանքը տարբերա լինում։
Որոշ օդաչուներ կիսվել են իրանց տպավորություններով։ Ավստրալացի օդաչու Փիթր Ուիլերը, օրինակ, համարում է, որ թեև երբեմն ծափահարությունները արդարացված չեն ու միշտ չի, որ բարեհաջող վայրէջքի համար են ծափերի արժանանում, բայց իր համար հաճելիա իմանալ, որ ուղեկցորդները ծափահարել են։
Բայց արի ու տես, որ մի շարք օդաչուների ծափահարությունները ջղայնացնում են։ Օդաչուներից մեկը, կիսվելով իր տպավորություններով, գրուն է, որ եթե օդաչուն իրեն համարում է բարձրակարգ մասնագետ, ապա իր համար բարեհաջող վայրէջքը իր գործի մի մասն է ու ուղևորների ծափահարությունները վիրավորական են այն առումով, որ փաստորեն նրանք թռիչքն ընկալում են որպես ազարտային խաղ, որի վերջն անկանխատեսելի է։
Իրականում սա նաև մենթալիտետի հարցա։ Ամեն անգամ երբ թռնում եմ Երևանից կամ դեպի Երևան ու ինքնաթիռում շատ հայեր կան կամ ռուսներ, նրանք ծափահարում են, բայց երբ Ստամբուլից թռնում էի Կարս, ոչ մեկ ծափ չտվեց։ Առաջին անգամ էի տենց բան տեսնում ու անկեղծ շատ էի զարմացել։
Կարծում եմ՝ սա նաև որոշ մարդկանց մոտ ռեֆլոքսորեն ա ստացվում։Որոշ մարդիկ ուղղակի ծափ են տալիս՝ տեսնելով, որ կողքի նստածներն են ծափ տալիս։
Հետաքրքիր փաստ 2․ Օդաչուներից մեկը, պարզաբանելով, թե ինչի պետք չի ծափահարել, նշում է՝ բացի այն, որ իրենք դա չեն լսում, ուղևորների մեծ մասը չգիտի, որ վայրէջը չի վերջանում այն ժամանակ, երբ ինքնաթիռի ակերը կպնում են վայրէջքի համար նախատեսված գծին։ Այն վերջանում է այն ժամանակ, երբ այդ մասին հայտարարում է հրամանատարը։
Հիմա սկզբնաղբյուրի մասին։ Մի քանի վերսիա կա, թե որտեղիցա էս սովորությունն եկել։ Հոդվածների մի մասն ասումա, որ սովորությունը եկելա սովետական ժամանակներից, մյուս մասն էլ ասում ա, որ ծափահարելու սովորույթի արմատները դեպի Եվրոպա են տանում։
Հետաքրքիր փաստ 3․ Պարզվումա կա ստատիստիկա ու ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ ծափահարությունները գերակշռում են չարթերային թռիքչների ժամանակ, որովհետև այստեղ ուղևորներն այն մարդիկ են, որոնք տարվա մեջ առեվելագույնը 2 անգամ են թռնում ու դրա համար վայրէջքը, անկախ եղանակային պայմաններից, նրանց համար յուրահատուկ մարտահրավերա համարում։
Comments
Post a Comment